|
|
شگفتی های زیست محیطی ایران / (1) |
| نگاهی به اثر طبیعی ملی و دیدنی سبلان |
| تهران - خبرگزاری ایسکانیوز: اثر طبیعی ملی سبلان در کوه سبلان در ارتفاع 3600 متری این کوه به طرف قله قرارداردکه ارتفاع بیشینه قله 4هزار 811 متر از سطح دریاهای آزاد و بلندترین نقطه آذربایجان و دومین قله مرتفع کشور است. |
 |
|
|
سبلان کوهی مرتفع در شمال غرب کشور و در استان اردبیل سومین قله بلند ایران که به عنوان یک کوه آتشفشانی غیر فعال است که به دلیل آبگرم های طبیعی دامنه کوه، طبیعت تابستانی زیبا و پیست اسکی معروف الوارس مورد توجه گردشگران می باشد.
جاذبه های توریستی منطقه مشکین شهر شامل جاذبه های طبیعی و جاذبه های تاریخی است که ارتفاعات متعدد ، آبهای معدنی فراوان، دریاچه های کوچک و بزرگ، دشت وجلگه های وسیع و شرایط آن وهوایی مساعد و مطلوب ، همگی نشان از قابلیت ها و استعدادهای طبیعی منطقه برای جلب مشتاقان و علاقه مندان طبیعت دارد.
کوه معروف «سلطان ساوالان» با ارتفاع 4811 متر از سطح دریا ، عظمت خاصی به منطقه بخشیده است و این کوه با یخچال های عظیم از منظر ورزش کوهنوردی و یخچال نوردی، یکی از کوههای مطرح در سطح جهان است و هرسال و بویژه در فصل تابستان هزاران علاقه مند از اقصی نقاط ایران و جهان به این کوهستان روی می آورند و از مواهب طبیعی آن بهره مند می شوند.
آبهای معدنی گوناگون یکی از مهم ترین جاذبه های توریستی این منطقه به شمار می آید. وجود هشت چشمه آب معدنی که حاوی آبهای گوگردی ، کربناته، سولفوره، بی کربناته، کلروره، آشامیدنی گازدار و آشامیدنی بدون گاز است و این چشمه ها خواص درمانی فراوان داردکه نه تنها در سطح ایران، بلکه درسطح جهان نیز بی نظیر است.
کوهستان سبلان موهبت های طبیعی خود را سخاوتمندانه به ساکنان پیرامونش ارزانی داشته است . به سبب فراوانی و سهولت دستیابی به آب دشتهای اطراف ، سبلان از دیرباز شاهد و جایگاه مدنیت های بسیار مهم درطول تاریخ بوده است. وجود آثار و شواهد متعدد از ادوار مختلف تاریخ ، از هزاره های قبل از میلاد مسیح تا ظهور اسلام ، هریک از شهرهای منطقه را به دوران اشکانیان و ساسانیان و پیش از آن پیوند می دهد.
یادمان های تاریخی برجای مانده در منطقه سبلان ، جلوه یی دیگر از توان و استعداد بالقوه آن در جذب توریست و رونق گردشگری در این خطه باستانی بشمار می آیدکه این منطقه قابلیت های بسیار و توان بالقوه فروان برای سرمایه گذاری در فعالیت های توریستی و تفریحی دارد و ضرورت شناخت دقیق و شناساندن پدیده های منحصر به فرد آن به جهانگردان بدیهی به نظر می رسد.
سنگ مقدس محراب یا محرابه ،سنگ عقاب یا قارتال ، دریاچه دهانه آتشفشان ، یخچالها و برف چالهایی با قدمت معادل عمر کوهستان، ارتفاعات و قلل با ویژگیهای خاص اراضی و محیطی شامل هرم داغ یا سبلان کوچک با ارتفاع 4هزارو587 متر ، کسری یا آقام داغ با ارتفاع 4 هزار و577متر و جنودارداغی (قبله داغی) با ارتفاع 3هزار و950 متر از ویژگیهای طبیعی این اثر می باشد.
دره های معروف سبلان صندوق لو دره سی، دره اسب مرز (اسنز دره سی)، دره آلوارس یا قزل گول لر ، دره کرکری (مجنده)، دمیرچی دره سی، دره دوجاق دره اسماعیل کندی ، دره موئیل از در از درههای این منطقه میباشد
منطقه سبلان دارای چشم اندازهای بسیار با ارزش شامل آبشار گورگور، آبشار سردابه و آبشار شاه بلاغی می باشد یکی از پتانسیل های زیستی و طبیعی منطقه سبلان که به نوبه خود منحصر به فرد است شیروان دره نام دارد.
این دره معروف ترین و مشهورترین دره سبلان است که از آبگرم شابیل واقع در شمال سبلان سلطان شروع می شود و تا جنوبی ترین نقطه آن یعنی آت گولی امتداد دارد. همچنین تالابهای آت گولی و
قره گل نه تنها اکوسیستم خاصی در کوهستان ایجاد نموده بلکه پذیرای ده ها نوع پرنده از جمله آنقوت و اردک سرسبز می باشد.
آتشفشان سبلان
آتشفشان سبلان از نوع آتشفشان نقطه ای و مخروط مختلف است که از نظر ساختمان و حجم،شبیه آتشفشانهای قاره ای ولی از نظر ترکیب شیمیایی شباهتی با انواع حاشیه قاره ای ندارد. ارتفاع آتشفشان سبلان از سطح دریا 4800 متر و گدازه ای آن مساحتی معادل 1200 کیلومتر مربع را در بر
می گیرد.
جاذبه های توریستی منطقه سبلان به دو گروه عمده جاذبه های طبیعی و جاذبه های تاریخی تقسیم
می شود. ارتفاعات متعدد و در جوار آن آبهای معدنی موجود ، وجود دریاچه های بزرگ و کوچک ، دشت و جلگه های وسیع پیرامونی ، شرایط آب و هوایی مساعد و مناسب ، همگی از استعدادها و قابلیتهای بالقوه طبیعی ، فراغتی و استراحتی به شمار می آیند.
اکولوژی گیاهان منطقه سبلان
فصل بهار آغاز رویش گیاهان مرتعی بوده که با ذوب شدن تدریجی برفهای زمستانی شروع می شود و در این مرحله مراتع راژئوفیت های گلدار می پوشاند گونه های تشکیل دهنده سینوزی اردیبهشت ماه مراتع سبلان ، هفت گونه اصلی دارد که پنج گونه از آنها به تیره لاله و یک گونه به تیره آلاله و گونه دیگر به تیره زنبق تعلق دارد.
معرفی تنوع گونه ای گیاهان منطقه سبلان به ترتیب اهمیت و تیره های گیاهی :
تیره سیر، تیره تاج خروس ، تیره زرشک، تیره گاوزبان ، تیره گل استکانی ، تیره اقطی، تیره میخک،
تیره اسفناجیان، تیره سیستاسه ، تیره مرکبان، تیره شب بو ، تیره جگن ها، تیره ریش بز، تیره شاه تره، تیره شمعدانی ، تیره گندمیان، تیره لاله، تیره پنیرک، تیره گل مفربی، تیره کوکنیاریان، تیره پروانه واران، تیره بارهنگ، تیره پیومباژیناسه، تیره ترشک، تیره گوشاب ، تیره آلاله، اسپرکها ، تیره گل سرخ ،
تیره بادنجانیان، تیره گل میمون ، تیره قیچ ها ، تیره سنبل الطیب، تیره چتریان.
بطور کلی در منطقه سبلان 39 تیره و 256 گونه شناسایی شده و جگن ها از تنوع زیاد برخوردار بوده که تعداد گونه های آن شناسایی نشده است از این تعداد 24 تیره در ارتفاع کمتر از 3000 متری و
9 تیره بین 3500-3000 متری و 6 تیره تا ارتفاع 3900 متری داخل محدوده آثار طبیعی ملی سبلان گسترش دارند که این تیره عبارتند از تیره گل استکانی و مرکبان.
حیات وحش
گونه های مهم حیات وحش این منطقه عبارتند از خرس قهوه ای ، کل و بز (پازن) ، خار پشت اروپایی ، انواع سمور، سنگی ، تشی ، رودک ، سیاه گوش ، گرگ ، روباه معمولی ، راسو ، گراز وحشی ، شغال ، خرگوش ، و از مهمترین پرندگان بومی منطقه نیز می توان به عقاب طلایی ، سارگپه ، طرلان ، پیغو، قرقی ، بحری ، لیل ، دلیجه ، دلیجه کوچک ، دم جنبانک، انواع سهره، جغد کوچک ، سبز قبا ، زنبور خوار، هدهد ، انواع چلچله ، انواع چکاوک، پرستو ، بادرچین ، کبک دری، کبوتر چاهی، بادخورک، انواع کلاغ، انواع زاغ ، اشاره کرد.
خزندگان منطقه سوسمار ، گرزه مار (افعی ) مار آتشی ، مارچلیپر، لاک پشت مهمیز دار ، مار زنگی است.
طبق مصوبه شماره 223 مورخ 21خرداد81 شورایعالی حفاظت محیط زیست قله سبلان (سلطان ساوالان) از محدوده ارتفاع 3600 متر از سطح دریاهای آزاد و به وسعت 6879 هکتار بعنوان اثر طبیعی ملی معرفی گردیده است./146/125
|
|
|
|
|
|