رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست واحد علوم و تحقیقات:

تصمیم‌گیری قطره چکانی در مدیریت شهری آسیب‌زا است/ رفع آلودگی هوا با نگاه یکپارچه در مدیریت شهری

سه‌شنبه 26 آذر 1398 - 16:19
کد مطلب: 1046106
تداوم آلودگی هوای تهران

رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات معتقد است: راهکار اصلی کاهش آلودگی هوا، داشتن یک نگاه یکپارچه در مدیریت شهری است.

مصطفی پناهی رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات در گفت و گو با خبرنگار گروه دانشگاه ایسکانیوز درباره علت آلودگی هوا و راهکارهای علمی برای کنترل آلودگی گفت: مهمترین دلیل آلودگی هوا را می‌توان در یک اظهار نظر عامیانه (کلی و عمومی) و یک اظهار نظر عالمانه عنوان کرد. چند منبع ثابت و متحرک برای آلودگی محیط زیست وجود دارد؛ منبع متحرک، مثل سیستم‌های حمل و نقل و خودروها و منابع ثابت مانند کارخانه‌ها، بنگاه‌های آلاینده، سیستم‌های تهویه مطبوع و حتی وسایل گرمایشی که در فصل زمستان استفاده می‌شود.

او ادامه داد: اما اینکه هر کدام از این‌ها چه بخشی از آلودگی را به خود اختصاص می‌دهند اظهار نظر عالمانه می‌شود؛ به عبارتی بر اساس مطالعات علمی می‌توان سهم هر کدام از عوامل ثابت و متحرک را در میزان آلودگی تعیین کرد. البته این کار انجام شده اما متاسفانه، دستگاه‌های مختلف برای اینکه از زیر بار مسئولیت خود شانه خالی کنند، تلاش می‌کنند نقش خود ودیگران را برجسته نشان دهند. نتیجه این سیاست‌ها نیز شرایط امروز از نظر آلودگی هوا است.

پناهی در ادامه اظهار کرد: در جامعه امروز اتفاق نظری وجود ندارد که بدانیم هرکدام از این منابع آلاینده تا چه میزان در آلودگی هوا تأثیرگذار هستند، اما به طور متوسط وسایل نقلیه چیزی حدود ۳۰ درصد آلودگی‌ها را به خود اختصاص می‌دهند و بقیه درصد آلودگی نیز به سایر منابع آلاینده بازمی‌گردد. در این میان برخی برای اینکه صورت مسئله را پاک کنند اعلام می‌کنند شرایط جوی باعث شده که این سهم‌ها به شرایط بحرانی تبدیل شود.

او در ارتباط با راهکارهای رفع آلودگی هوا گفت: راهکار اصلی، داشتن یک نگاه یکپارچه در مدیریت شهری است؛ به طور مثال اگر بخواهیم شهر تهران را به عنوان یک کلان شهر در نظر بگیریم، تا زمانی که این نگاه یکپارچه اتفاق نیفتد هیچ راه‌حلی نمی ‌تواند اثرگذار باشد. یکپارچگی مدیریت یعنی بخش صنعت به وظایف و مسئولیت‌های خود عمل کند و خودروسازان نیز در ارتباط با تولید خودروهای با کیفیت اقدام کنند.

رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تصریح کرد: تکنولوژی‌های جدید در دنیا کار را به جایی رساندند که میزان گازهای خروجی از اگزوز خودروها به حداقل کاهش پیدا کرده و این در حالی است که خودروسازان ما به دلیل طمع کاری و آزمندی حاضر نیستند به هیچ وجه کمترین هزینه‌ای را متقبل شوند. به این معنی که خودرو ساز ما به دنبال حداکثر کردن نفع مالی و اقتصادی خود بوده و هزینه‌ها را به جامعه تحمیل می‌کند.

او درباره هزینه‌هایی که به جامعه نیز تحمیل می‌شود گفت: افزایش بیماری‌ها ریوی و قلبی و بیماری‌هایی که در اثر آلودگی هوا به جامعه تحمیل می‌شود همان هزینه‌های اجتماعی است که باعث می‌شود دولت دوباره به سراغ جیب مردم رفته و با افزایش مالیات و هزینه‌های عمومی، داروهای مخصوص بیماری‌های خاص را وارد کند تا اینکه خودروساز به نفع خصوصی خود دست پیدا کند.

پناهی با بیان این که در این میان سهم کارخانه‌ها نیز قابل توجه است تصریح کرد: زمانی حضور کارخانه ها در اطراف شهرها توجیه‌پذیر بود اما الان هیچ توجیهی برای آن وجود ندارد و هیچ کجای دنیا کارخانه‌ها در اطراف سکونت‌گاه‌های شهری مستقر نیستند و گازهای آلاینده خود را به شهرها پمپاژ نمی کنند. بنابراین در این سیاست نیز باید بازنگری صورت گیرد و در چیدمان مدیریتی یکپارچه، بخشی از صنایع باید خارج شوند.

او با تاکید بر نقش شهروندان نیز در این زمینه گفت: شهروندان نیز با توجه به تغییراتی که در کیفیت هوا و شاخص‌ها صورت می‌گیرد باید الگوی مصرف خود را تغییر دهند و به جای استفاده از وسایل شخصی به استفاده از حمل و نقل عمومی تکیه کنند.

پناهی در ارتباط با وظیفه دولت نیز صحبت به میان آورد و ادامه داد: وظیفه دولت این است که حمل و نقل عمومی را توسعه دهد. اگر اعتبارات لازم به موقع به حمل و نقل ریلی تزریق شده بود، مترو می‌توانست به عنوان یک زیرساخت حمل و نقل شهری در خدمت جامعه باشد و نیاز شهروندان به استفاده از وسایل حمل و نقل شخصی را به حداقل برساند اما این اتفاق نیز نیفتاد.

رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات معتقد است: تولیدکنندگان بنزین نیز هیچ دقتی در کیفیت بنزین ندارند و از ترکیباتی استفاده می‌کنند که باعث شده میزان ذرات ریز در هوا افزایش پیدا کند. معتقدم مجموعه علل و عوامل باید مثل چرخ دنده یک موتور به صورت صحیح با یکدیگر کار کنند تا آلودگی هوا برای همیشه در کشور ریشه کن شود.

او با تاکید بر این که رفتارها و تصمیم گیری‌ها منفعلانه است اظهار کرد: به طور مثال اگر پیش بینی می‌کنیم روند افزایش غلظت آلاینده‌ها قرار است در روزهای آینده رو به صعود باشد، بهتر است به جای این که به صورت قطره چکانی تصمیم گیری کنیم و هر روز به فکر تعطیل کردن دانشگاه‌ها و مدارس بیفتیم، چند روز را تعطیل کرده تا شهروندانی که امکان خروج از شهر را دارند، بتوانند از شهر خارج شده تا مقداری از بار آلودگی کم شود.

پناهی تاکید کرد: این که همه شهروندان را وادار کنیم در خانه‌های خود محبوس بمانند یک تصمیم گیری منفعلانه است و اگر در بنزین و کیفیت آن مشکلاتی وجود دارد باید با آن برخورد و روند آن را اصلاح کنیم. معتقدم اصلاح نظام مدیریت شهری باید بر اساس یافته‌های علوم نوین باشد؛ متاسفانه بخش سیاست‌گذاری ما به دلیل دغدغه‌های سیاسی بسیار پررنگ، کمتر به سراغ این مسائل می روند و سعی می‌کنند مسائل علمی را در چشم انداز مصلحت اندیشی‌های خود نادیده بگیرند.

او با اشاره به تجربه های موفق دیگر کشورها تصریح کرد: کشورهای موفقی که در دنیا توانستند در این زمینه پیشرفت کنند آنهایی هستند که سیستم حمل‌ونقل عمومی خود را با کیفیت بسیار بالا توسعه دادند، سیستم تولید خودروهای خود را بهبود بخشیدند و آرایش و استقرار مکانی تولیدکنندگان که ریز منبع آلودگی در آنها زیادتر است را سر و سامان دادند.

رئیس دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات در پایان گفت: گویا تکلیف شرعی، دینی و ملی ماست که پول هنگفت به خودروسازان داده و آنها این هزینه را حیف و میل کرده و به منابع طبیعی و ملی ضرر برسانند. بخش دولتی نیز دغدغه‌های دیگری دارد که ظاهراً آلودگی هوا در اولویت آخرش هم نیست. بنابراین اگر بزرگترین و مدرن‌ترین نهادهای تولید علوم نوین را نیز کنار یکدیگر قرار دهیم کاری از پیش نمی‌رود. باید بتوانیم از علومی که داریم و دانسته‌های خود را به نحو احسن و مناسب استفاده کنیم.

انتهای پیام/

341 / 167

نظرات

1- لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
2- نظرات حاوی مطالب توهین‌آمیز یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران و مغایر با قوانین کشور منتشر نمی‌شود.
3- نظرات پس از تایید منتشر می‌شود.

ایسکاTV

اخبار پر بازدید

آخرین اخبار