به گزارش خبرنگار اجتماعی ایسکانیوز، عدالت آموزشی در عصر دیجیتال، دیگر تنها در گرو نوسازی مدارس و توزیع کتابهای درسی نیست؛ امروز جبههی اصلی مبارزه با تبعیض، در لایههای پنهان فیبر نوری و آنتندهی دکلهای مخابراتی فرو رفته است. در حالی که پلتفرم «شاد» با گذر از پیلهی یک پیامرسان ساده، به یک ابرسرویس آموزشی با بیش از ۳۰ هزار محتوای ویدیویی و قابلیتهای کلاس مجازی بدل شده، اما همچنان در حصارِ "فقر زیرساختی" و چالش "دسترسی" گرفتار است. علیرضا عبداللهنژاد، مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش، ضمن اعلام خبر تثبیت ردیف بودجه اختصاصی برای این پلتفرم پس از پنج سال، به واکاوی شرایطی میپردازد که به یکسان برای دانشآموزان مناطق محروم و ساکنان پایتخت وجود دارد و حالا آموزش و پرورش با ابزارها و تمهیدات به کار گرفته درصدد پیادهسازی عدالت آموزشی در سراسر کشور است.
در ادامه گفتوگوی ایسکانیوز با علیرضا عبداللهنژاد، مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش را بخوانید:
عبداللهنژاد در پاسخ به اینکه با توجه به سهم ناچیز بودجه غیرپرسنلی، آیا ردیف بودجه جهشی برای تجهیز مدارس مرزی به فیبر نوری و سختافزارهای مدرن پیشبینی شده، گفت: پاسخ دقیق به این پرسش در حوزه اختیارات معاونت توسعه منابع است، اما در حوزه تخصصی فناوری، خوشبختانه امسال پس از پنج سال تلاش مستمر، توانستیم ردیف بودجه مشخصی را برای موضوع «شاد» دریافت کنیم.
وی با بیان اینکه این اعتبار جدید مستقیماً به تقویت زیرساختهای فنی خودِ اپلیکیشن اختصاص دارد، افزود: این بودجه ارتباطی به خرید تجهیزات برای دانشآموزان بی بضاعت ندارد، بلکه هدف اصلی آن رفع مشکلات کندی، ارتقای سرورها و تقویت زیرساختهای ضعیف فعلی شاد است تا پایداری این شبکه برای همه کاربران تضمین شود.
شرایط دسترسی در مناطق محروم؛ فراتر از تبلت و دیوایس
مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش در خصوص پرسشی مبنی بر ضرورت تخصیص بودجه ویژه برای سختافزار دانشآموزان مناطق محروم و مرزی، اظهار کرد: قطعاً نیاز به چنین بودجهای ملموس است، اما باید توجه داشت که در بسیاری از مناطق محروم، مشکل فراتر از داشتن تبلت یا دیوایس است. اما این موضوع به سازمان نوسازی مدارس میتواند مرتبط باشد.
او با طرح اینکه حتی در صورت تامین دستگاه برای دانشآموزان، نبود راه ارتباطی و شبکه در برخی نقاط عملاً استفاده از فناوری را غیرممکن میکند، اضافه کرد: در بسیاری از این مناطق، اگر دانشآموز تبلت هم داشته باشد، به دلیل عدم دسترسی به شبکه، امکان استفاده از آن را ندارد؛ بنابراین توسعه شبکه ملی اطلاعات در این نقاط جزو وظایف ذاتی وزارت ارتباطات است و تامین تجهیزات نیز در حیطه مسئولیتهای سازمان نوسازی قرار میگیرد.
اولویت فیبر نوری؛ مدارس مرزی در صف انتظار
عبداللهنژاد در پاسخ به این پرسش که تفاهمنامههایی مانند طرح شهید کاظمی با شرکت مخابرات، چقدر با واقعیتهای بازسازی مناطق آسیبدیده از جنگ اخیر و ضرورت انتقال اولویت فیبر نوری از کلانشهرها به مناطق محروم هماهنگی دارد، گفت: در تفاهمنامه توسعه فیبر نوری میان آموزش و پرورش و مخابرات، ما در جایگاه «درخواستکننده» هستیم و ارائه دهنده خدمت شرکت مخابرات است؛ لذا جزئیات عملیاتی را باید از آن مجموعه جویا شد.
وی با بیان اینکه اولویتبخشی به مدارس مرزی برای دسترسی به اینترنت پرسرعت یک ضرورت انکارناپذیر است، گفت: واضح و مبرهن است که مدارس ما در شرایط فعلی برای آموزش مجازی به پهنای باند بسیار بالایی نیاز دارند. به عنوان مثال، اگر فیبر نوری فراهم باشد، مدیر مدرسه میتواند حجم بالایی از محتواهای آموزشی را دانلود کرده و در اختیار دانشآموزانی قرار دهد که به صورت حضوری و با حافظههای جانبی (فلش) برای دریافت دروس مراجعه میکنند.
مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش درباره چگونگی توزیع هوشمند و عادلانه محتوا در بستر شاد، اظهار کرد: ماهیت شبکه شاد به گونهای طراحی شده که ذاتاً عدالت آموزشی را فراهم میکند.
او با طرح اینکه استفاده از بخش پیامرسان و مشاهده ویدیوهای آموزشی در شاد کاملاً رایگان است و حتی بدون داشتن بسته اینترنتی نیز امکانپذیر است، اضافه کرد: در حال حاضر بیش از ۳۰ هزار قطعه آموزشی از پایه اول تا دوازدهم در شاد بارگذاری شده است. این محتواها توسط بهترین مدرسین کشور، از جمله اساتید برجسته دبیرستان ماندگار البرز، ضبط شدهاند تا دانشآموز در محرومترین نقاط مرزی نیز به همان کیفیتی از تدریس دسترسی داشته باشد که دانشآموزان در مدارس نمونه پایتخت دارند.
عبداللهنژاد خاطرنشان کرد: ما به عنوان متولی حوزه آموزش، امکانات نرمافزاری و محتوایی را به صورت رایگان فراهم کردهایم، اما ایجاد دسترسی به اینترنت و تامین دستگاههای هوشمند، وظایفی است که باید توسط وزارت ارتباطات و سایر بخشهای حمایتی به سرانجام برسد.
آموزش در وضعیت اضطراری؛ از فلشمموری تا مدیریت محلی
عبداللهنژاد در پاسخ به اینکه آیا امکان عملیاتی شدن نسخه کمحجم یا آفلاین برای مناطق محروم وجود دارد، گفت: مفهوم آموزش آفلاین یعنی رساندن محتوا به دست کاربر بدون نیاز به اتصال دائم؛ در همین راستا، مقام عالی وزارت در اواسط اسفند ماه دستور ویژهای به تمام استانها و معاونتهای آموزشی ابلاغ کردند.
وی با بیان اینکه طبق این دستور، تمام محتواهای آموزشی برای شرایط جنگی و زمانهایی که احتمال آسیب به زیرساختها وجود داشت، تجمیع شد، افزود: بر این اساس، مدیران مدارس در مناطق دورافتاده هماکنون این محتواها را در قالب فلشمموری یا لوح فشرده در اختیار دارند تا در صورت نبود اینترنت، دانشآموزان به صورت حضوری محتوا را دریافت و در منزل ملاحظه کنند؛ البته فراهم بودن دستگاه پخش در منزل دانشآموز، باز هم به همان چالش نقدینگی و سختافزار برمیگردد.
شاد یک پیامرسان نیست؛ یک پلتفرم جامع آموزشی است
مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش در واکنش به منتقدانی که شاد را تنها یک پیامرسان پیشرفته میدانند، اظهار کرد: شادی که امروز در اختیار داریم با نسخه دوران کرونا به هیچ عنوان قابل قیاس نیست؛ کسانی که چنین برداشتی دارند، احتمالاً از سرویسهای جدید و تحولات ماهوی این پلتفرم بیاطلاع هستند.
او با طرح اینکه وجود ۳۰ هزار قطعه ویدیویی آموزشی در بخش VOD شاد، ماهیت این شبکه را از یک پیامرسان به یک پلتفرم تغییر داده است، اضافه کرد: از سال ۱۴۰۳ سرویس «کلاس مجازی» را با قابلیتهای تعاملی ویژه فعال کردهایم. این سیستم شامل امکاناتی نظیر حضور و غیاب، تخته هوشمند (وایتبرد)، تکلیفدهی، آزمونساز و آزمونک است که عملاً همان سیستم مدیریت یادگیری (LMS) مدنظر منتقدان را در یک قالب نوین ارائه میدهد.
سد «شاد» در برابر موج مهاجرت آموزشی به کلانشهرها
عبداللهنژاد در پاسخ به این پرسش که شاد چقدر میتواند به عنوان یک پروژه ملی برای حفظ توازن جمعیت و جلوگیری از مهاجرت خانوادهها به مرکز عمل کند، گفت: آموزش و پرورش با ارائه رایگانِ بهترین تدریسها و محتواها، مسئولیت خود را در تحقق عدالت آموزشی به انجام رسانده است.
وی با بیان اینکه اگر دانشآموز در هر نقطه از این مرز و بوم به دستگاه هوشمند و شبکه پایدار دسترسی داشته باشد، دیگر نیازی به مهاجرت برای کسب آموزش باکیفیت نخواهد داشت، تصریح کرد: تمام امکانات آموزشی برترین مدارس تهران اکنون در شاد در دسترس است؛ اما اگر دستگاههای مسئول مانند وزارت ارتباطات و شرکت مخابرات، زیرساخت لازم را تا آخرین نقطه مرزی نرسانند، طبیعی است که فقر دیجیتال میتواند به مهاجرت آموزشی و تخلیه این مناطق منجر شود.
مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش درباره نحوه تامین تجهیزات سختافزاری برای مناطق محروم، اظهار کرد: معاونت توسعه منابع وزارتخانه این اختیار را دارد که بر اساس نیازسنجی، درخواست بودجه لازم را از سازمان برنامه و بودجه پیگیری کند.
او با طرح اینکه مهیا شدن این تجهیزات تنها زمانی اثربخش است که زیرساخت ارتباطی توسط وزارت ارتباطات فراهم شده باشد، اضافه کرد: تا زمانی که جاده ارتباطی (اینترنت) وجود نداشته باشد، تجهیز دانشآموز به تبلت کارکرد آموزشی نخواهد داشت؛ بنابراین هماهنگی بیندستگاهی کلید اصلی حل این چالش در سال جاری است.
پدیده دانشآموزان پشتبامنشین در قلب استان تهران
عبداللهنژاد با بیان اینکه حتی در برخی مناطق استان تهران، دانشآموزان برای دسترسی به اینترنت ناچارند به پشتبام بروند و در داخل خانه با عدم آنتندهی مواجه هستند، گفت: این گزارشها دقیقاً تاییدکننده همان موضوعی است که پیشتر اشاره کردم؛ یعنی چالش زیرساختی لزوماً محدود به مناطق دورافتاده نیست و ما حتی در محلههایی که محروم قلمداد نمیشوند، با مشکل جدی آنتندهی در داخل منازل روبهرو هستیم. اپراتورها در برابر ما مکلف نیستند، این امر جزو وظایف وزارت ارتباطات است.
او با طرح اینکه در چنین مواردی برخی خانوادهها ناچار به مکاتبه مستقیم با اپراتورهایی نظیر همراه اول شدهاند تا امکانات لازم را فراهم کنند، اضافه کرد: باید توجه داشت که اپراتورهای تلفن همراه ذیل ساختار وزارت ارتباطات فعالیت میکنند و فراهم کردن پوشش پایدار در لایهی دسترسی، جزو تکالیف آن دستگاه است تا دانشآموز بتواند یک ارتباط ساده آموزشی را برقرار کند.
مشاور مرکز فناوری اطلاعات وزارت آموزش و پرورش در پاسخ به این پرسش که آیا نبود زیرساخت مناسب جزو عوامل موثر در مهاجرت خانوادهها از مناطق محروم به کلانشهرهاست، اظهار کرد: اگر زیرساخت مخابراتی تا نقطه نهایی یعنی محل سکونت دانشآموز ارائه نشود، ممکن است خانواده او به نقطهای که دسترسی به اینترنت وجود دارد جابجا شوند.
انتهای پیام/
نظر شما