به گزارش خبرنگار گروه علم و فناوری ایسکانیوز، شرکت آنتروپیک بهتازگی و در سکوت یک آزمایشگاه تر (Wet Lab) در منطقه خلیج سانفرانسیسکو راهاندازی کرده است؛ آزمایشگاهی که در آن فعالیتهای زیستشناسی فیزیکی انجام میشود و نشا ندهنده گسترش فعالیتهای این شرکت هوش مصنوعی در حوزه علوم زیستی است. ۲ فرد مطلع از این موضوع به رویترز گفتهاند فعالیتهای زیستشناسی آنتروپیک دیگر به ارزیابیهای صرفاً درونسیلیکویی (in silico) یا رایانهای محدود نیست.
آنتروپیک یک شرکت آمریکایی فعال در حوزه هوش مصنوعی است که در سال ۲۰۲۱ توسط گروهی از پژوهشگران و مدیران سابق OpenAI تأسیس شد. این شرکت توسعهدهنده خانواده مدلهای هوش مصنوعی Claude است و تمرکز ویژهای بر توسعه سامانههای هوش مصنوعی ایمنتر و قابلکنترل دارد. آنتروپیک در سالهای اخیر با جذب سرمایههای کلان و همکاری با شرکتهای بزرگ فناوری و کسبوکارها، به یکی از بازیگران مهم صنعت هوش مصنوعی تبدیل شده است.
گسترش فعالیت این شرکت به علوم زیستی از آن جهت اهمیت دارد که نشان میدهد آنتروپیک صرفاً به توسعه مدلهای هوش مصنوعی و کاربردهای نرمافزاری آنها اکتفا نکرده و اکنون در حال ایجاد زیرساختهایی برای استفاده از این فناوری در پژوهشهای آزمایشگاهی و فرایند توسعه دارو است.
آنتروپیک پیشتر اعلام کرده بود که قصد دارد از هوش مصنوعی برای کمک به کشف درمان بیماریهای نادر استفاده کند. اریک کاودرر-آبرامز، رئیس بخش علوم زیستی این شرکت، در گفتوگو با رویترز راهاندازی آزمایشگاه را تأیید کرد و گفت آزمایشهای واقعی همچنان آزمون نهایی در زیستشناسی هستند.
او گفت: ما معتقدیم برای انجام زیستشناسی، آزمون نهایی همچنان برای مدتی فعالیت در یک آزمایشگاه واقعی خواهد بود. ما قطعاً امروز این کار را انجام میدهیم و رویکرد خود را مشابه چیزی توصیف میکنم که در بیشتر شرکتهای زیستفناوری میبینید؛ یعنی بخشی از این فعالیتها را در تأسیسات خودمان انجام میدهیم و بخشی دیگر را با شرکای بیرونی پیش میبریم.
با این حال، یک سخنگوی آنتروپیک بعداً توضیح داد که این آزمایشگاه مشخصاً برای کشف دارو (Drug Discovery) راهاندازی نشده است و از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرد.
این اقدام بخشی از برنامه گستردهتر آنتروپیک برای ورود به حوزه بیماریهایی است که به گفته این شرکت، صنعت داروسازی به دلیل جذاب نبودن از نظر اقتصادی کمتر به آنها توجه کرده است. البته موفقیت برنامههای دارویی این شرکت تضمینشده نیست؛ زیرا بسیاری از داروها در مراحل آزمایش بالینی از نظر ایمنی یا اثربخشی شکست میخورند.
برای داریو آمودی، مدیرعامل آنتروپیک، این حوزه اهمیت شخصی نیز دارد. او در مقالهای که اخیراً منتشر کرده، گفته است بیماریای پدرش را تنها چند سال پیش از پیدا شدن درمان از بین برده است. کاودرر-آبرامز نیز تأکید کرده که هدف اصلی شرکت، توسعه هوش مصنوعی قدرتمند به شکلی است که برای جهان سودمند باشد و از نظر آنتروپیک، علوم زیستی یکی از مهمترین حوزهها برای تحقق این هدف است.
حرکت به سمت آزمایشگاههای رباتیک
آنتروپیک همزمان با توسعه آزمایشگاه خود، در حال بررسی استفاده از اتوماسیون فیزیکی (Physical Automation) در فعالیتهای زیستی است. یکی از افراد مطلع به رویترز گفته است این شرکت قصد دارد توانایی هوش مصنوعی Claude را برای هدایت واحدهای رباتیک و انجام آزمایشهای علمی با حداقل مداخله انسانی توسعه دهد.
با این حال، سخنگوی شرکت تأکید کرده است که نظارت و مشارکت انسان همچنان برای حفظ ایمنی ضروری خواهد بود.
کاودرر-آبرامز نیز با اشاره به این مسیر گفت آنتروپیک در مراحل بسیار ابتدایی استفاده از هوش مصنوعی برای خودکارسازی اجرای فعالیتهای آزمایشگاهی قرار دارد؛ حوزهای که به گفته او میتواند فرایندهای مختلف علمی را به شکل معناداری سرعت ببخشد.
ورود آنتروپیک به فعالیتهای فیزیکی زیستشناسی در شرایطی اتفاق میافتد که خود این شرکت همزمان نسبت به خطرات هوش مصنوعی هشدار داده است. طی دو هفته گذشته، برخی پژوهشگران آنتروپیک درباره احتمال نقش هوش مصنوعی در انقراض انسان هشدار دادهاند. این شرکت همچنین اعلام کرده است که نمونههایی پیدا کرده که نشان میدهد سامانههایش میتوانستند برای توسعه سلاحهای زیستی مورد استفاده قرار گیرند؛ موضوعی که با تردید برخی کارشناسان مواجه شده است.
آمودی نیز خواستار کاهش سرعت توسعه هوش مصنوعی شده و هشدار داده است که یک هوش مصنوعی آینده با تواناییهایی فراتر از عوامل هوش مصنوعی شرکت OpenAI که به سامانههای Hugging Face نفوذ کرده بودند، میتواند خسارتهای فاجعهباری ایجاد کند.
در همین حال، آنتروپیک خود را برای ورود به بازار سهام آماده میکند؛ عرضه اولیهای که ارزش احتمالی آن میتواند به ۲ تریلیون دلار برسد و منابع مالی بیشتری برای توسعه فناوریهای هوش مصنوعی فراهم کند.
کاودرر-آبرامز درباره این تناقض ظاهری میان توسعه فناوری و نگرانیهای ایمنی گفت آنتروپیک در فعالیتهای علوم زیستی همواره تلاش میکند میان بهبود مدلهای هوش مصنوعی برای تسریع توسعه دارو و استفاده محتاطانه از این فناوری برای محدود کردن خطرات تعادل ایجاد کند.
سرمایهگذاری روی برنامههای پیشبالینی
آنتروپیک در ماه ژوئن و در جریان رویدادی در سانفرانسیسکو، رسماً از قصد خود برای آغاز برنامههای دارویی خبر داد. کاودرر-آبرامز در آن رویداد اعلام کرد این شرکت قصد دارد فعالیتهای پیشبالینی (Preclinical) را در حوزههایی دنبال کند که از نظر مالی برای شرکتهای داروسازی سنتی جذاب نیستند.
این شرکت همچنین نرمافزار Claude Science را راهاندازی کرده و پیشتر واس ناراسیمهان، مدیرعامل شرکت داروسازی Novartis را به هیئتمدیره خود اضافه کرده است.
بر اساس گزارش رسانهها، آنتروپیک همچنین استارتاپ Coefficient Bio را با حدود ۴۰۰ میلیون دلار سهام خریداری کرده است. این شرکت اصل خرید را تأیید کرده و گفته است این معامله به ساخت ابزارهایی برای توسعه دارو کمک میکند، اما درباره ارزش معامله اظهار نظر نکرده است.
آنتروپیک اکنون فعالیتهای آزمایشگاهی داخلی خود را برای افزایش سرعت کار و کسب تجربه مستقیم در زیستشناسی گسترش داده است، هرچند در مواردی که برونسپاری کارآمدتر باشد، از شرکای بیرونی استفاده میکند.
کاودرر-آبرامز گفت: برخی کارها را میتوانیم با سرعت بسیار بیشتری در داخل شرکت انجام دهیم» و هدف این است که «در بزرگترین مقیاس ممکن فعالیت کنیم.
آگهیهای استخدامی اخیر این شرکت نیز از این جهت قابل توجه است. آنتروپیک در یکی از آگهیهای خود به دنبال مدیری برای توسعه فرایند تأمین تجهیزات و سایر عملیات بوده است. آگهی دیگری نیز متخصصی در زمینه شناسایی و مشخصهیابی پروتئینها و اسیدهای نوکلئیک و سایر فعالیتهای بیوشیمیایی را هدف قرار داده است.
در یکی دیگر از آگهیهای استخدامی این شرکت آمده است: هدف ما این است که پیشرفت در علوم زیستی را به اندازه یک مرتبه بزرگی [حدود ۱۰ برابر] سرعت ببخشیم.
کاودرر-آبرامز میگوید علوم زیستی در حال حاضر از نظر تعداد کارکنان و منابع، یکی از بزرگترین حوزههای سرمایهگذاری آنتروپیک محسوب میشود.
تلاش برای درمان بیماریهای «غیرقابلدارو»
یکی از اهداف این شرکت، استفاده از هوش مصنوعی برای سرعت بخشیدن به توسعه درمان بیماریهایی است که پیشتر «غیرقابلدارو» (Undruggable) تلقی میشدند؛ یعنی بیماریهایی که درمان آنها بسیار دشوار است.
برای نمونه، هوش مصنوعی میتواند کشف پادتنهای دوگانه و سهگانه (Bispecific and Trispecific Antibodies) را سرعت ببخشد. این پادتنها مولکولهای پیچیدهای هستند که میتوانند چند نقطه روی یک پروتئین یا سلول مشخص را هدف قرار دهند یا بهطور همزمان چند هدف را مورد حمله قرار دهند.
با این حال، هنوز مشخص نیست آنتروپیک دقیقاً روی کدام بیماریها کار میکند و میزان پیشرفت آن در این زمینه چقدر است.
پس از شناسایی یک مولکول نیز ممکن است سالها طول بکشد تا دارو وارد بازار شود، زیرا باید مراحل آزمایش انسانی را پشت سر بگذارد؛ مرحلهای که آنتروپیک تاکنون وارد آن نشده است.
Isomorphic Labs، بازوی کشف داروی شرکت Alphabet، سالهاست تلاش میکند داروهای خود را به مرحله آزمایش بالینی برساند و در ژانویه ۲۰۲۶ این هدف را تا پایان سال به تعویق انداخت.
آنتروپیک در بخش دیگری از تلاشهای خود برای خودکارسازی فعالیتهای آزمایشگاهی و صنعتی، در ماه اوت استاندارد سختافزار مدل (Model Hardware Standard) را راهاندازی کرد؛ استانداردی که برای کمک به هوش مصنوعی در کار با تجهیزات طراحی شده است.
پیش از آن نیز پروژه دانشگاهی PyLabRobot، که ارتباطی با آنتروپیک ندارد، برخی نیازهای مرتبط با خودکارسازی آزمایشگاهها را هدف قرار داده بود.
این شرکت در عین حال خدمات و ابزارهای هوش مصنوعی خود و فناوریهایی مانند استاندارد سختافزار مدل را در اختیار شرکتهای بزرگ داروسازی قرار میدهد؛ از جمله Genentech متعلق به Roche، Bristol Myers Squibb و Novo Nordisk.
چالش اعتماد در همکاری با شرکتهای داروسازی
ورود آنتروپیک به حوزه کشف دارو در کنار همکاری آن با شرکتهای داروسازی، یک چالش مهم نیز ایجاد کرده است: اعتماد.
۲ فرد مطلع گفتهاند مشتریان آنتروپیک ممکن است نگران باشند که این شرکت از برنامههای دارویی رقیب آنها اطلاعات کسب کند؛ هرچند این استارتاپ تلاش میکند دادههای مشتریان را از دسترسی سایر بخشها جدا نگه دارد.
کاودرر-آبرامز در همین زمینه گفت آنتروپیک، تا حدی به دلیل نگرانیهای رقابتی، مرزی مشخص کرده و فعلاً وارد آزمایشهای بالینی نمیشود. این شرکت در عوض بر نیازهایی تمرکز دارد که صنعت داروسازی به آنها توجه نمیکند.
او گفت: ما با شرکتهای دارویی و زیستفناوری که کسبوکارشان رساندن داروها به بازار است، رقابت نمیکنیم.
به این ترتیب، آنتروپیک در حال ایجاد زیرساختی است که میتواند هوش مصنوعی را از مرحله تحلیل داده و شبیهسازی رایانهای به محیط واقعی آزمایشگاه ببرد؛ مسیری که در آن هوش مصنوعی، رباتها و پژوهشگران انسانی در کنار یکدیگر فعالیت میکنند، اما خود شرکت همچنان بر ضرورت نظارت انسانی و محدود کردن خطرات این فناوری تأکید دارد.
انتهای پیام/
نظر شما