به گزارش خبرنگار بین‌الملل ایسکانیوز، تشدید بحران انرژی در ماه‌های اخیر -پس از جنگ 40 روزه علیه ایران و اختلال گسترده در تردد انرژی از تنگه هرمز- دولت دونالد ترامپ را به سمت استفاده از ابزارهای مختلف برای افزایش عرضه سوخت در بازار جهانی سوق داده است. در همین چارچوب، واشنگتن ضمن تلاش برای برقراری آتش‌بس انرژی میان روسیه و اوکراین، به سمت تسهیل موقت فروش فرآورده‌های نفتی روسیه حرکت کرده است که نشان می‌دهد فشار ناشی از کمبود سوخت تا اندازه‌ای سیاست تحریمی آمریکا علیه مسکو را تحت تاثیر قرار داده است.

بیشتر بخوانید:

کمبود گازوئیل بریتانیا را در وضعیت بحراین قرار داده است / فشار ترامپ به اروپا برای آزادسازی ذخایر انرژی

شورای آتلانتیک در گزارشی با عنوان «انرژی در حال برهم زدن مذاکرات صلح اوکراین است» می‌نویسد توافق اعلام‌شده میان واشنگتن و مسکو برای خرید و عرضه گازوئیل روسیه، در شرایطی مطرح شده که قیمت گازوئیل در آمریکا از شش دلار در هر گالن عبور کرده و بازار جهانی با کمبود حدود یک میلیون بشکه در روز مواجه است. بر اساس این گزارش، روسیه قرار است ابتدا ۳۰۰ هزار تن گازوئیل و سپس در ماه‌های نوامبر و دسامبر مقادیر بیشتری عرضه کند.

بازگشت صادرات گازوئیل روسیه به زمان نیاز دارد

رید بلاکمور -مدیر تحقیقات و برنامه‌های مرکز انرژی جهانی شورای آتلانتیک- معتقد است این حجم از عرضه روسیه به تنهایی نمی‌تواند بخش قابل توجهی از کسری بازار جهانی را جبران کند. به گفته او، حتی در بهترین شرایط نیز بازگشت صادرات گازوئیل روسیه به زمان نیاز دارد تا بتواند کمبود ناشی از اختلال در تنگه هرمز را جبران کند؛ به ویژه آنکه اگرچه عبور محموله‌های نفت خام از هرمز تا حدودی افزایش یافته، صادرات فرآورده‌های پالایشی از این مسیر همچنان بسیار محدود است.

این وضعیت اهمیت جنگ ایران و اختلال در تنگه هرمز را برای بازار جهانی انرژی برجسته کرده است. پیش از آغاز جنگ، حدود ۲۰ درصد نفت و گاز طبیعی مایع جهان از این تنگه عبور می‌کرد و پس از درگیری، تردد کشتی‌های حامل نفت خام و «ال ان جی» به شدت کاهش یافت. گزارش پارلمان بریتانیا نیز می‌گوید کاهش عبور انرژی از هرمز به افزایش قیمت‌های جهانی منجر شده و بازگشت کامل جریان انرژی از این مسیر ممکن است تا سال ۲۰۲۷ نیز به طول بینجامد.

اقدام آمریکا تلاشی محدود برای افزایش دسترسی بازار به فرآورده‌های نفتی است

در چنین شرایطی، دولت ترامپ تلاش کرده است از ظرفیت‌های موجود در بازار انرژی روسیه برای کاهش فشار بر عرضه جهانی استفاده کند. بر اساس گزارش شورای آتلانتیک، وزارت خزانه‌داری آمریکا به طور موقت تحریم واردات گازوئیل روسیه را تا آوریل لغو کرده است، هرچند قانون مصوب کنگره در سال ۲۰۲۲ همچنان محدودیت‌های مهمی برای واردات انرژی از روسیه ایجاد می‌کند. بنابراین، اقدام اخیر واشنگتن بیش از آنکه به معنای کنار گذاشتن کامل سیاست تحریم روسیه باشد، تلاشی محدود برای افزایش دسترسی بازار به فرآورده‌های نفتی ارزیابی شده است.

چارلز لیچفیلد -مدیر پیش‌بینی و تحلیل اقتصادی و عضو ارشد مرکز ژئواکونومیک شورای آتلانتیک- معتقد است افزایش صادرات گازوئیل روسیه می‌تواند برای مسکو درآمد بیشتری ایجاد کند، اما در مقیاس بازار جهانی تاثیر محدودی خواهد داشت. برآورد این مرکز نشان می‌دهد افزایش صادرات موردنظر روسیه می‌تواند تا پایان سال حدود ۴.۷ میلیارد دلار درآمد اضافی برای این کشور ایجاد کند در حالی که برخی پالایشگاه‌های اصلی روسیه به دلیل حملات اوکراین با کاهش ظرفیت فعالیت مواجه هستند.

توافق گازوئیل با روسیه با سیاست تحریمی واشنگتن علیه مسکو در تعارض قرار دارد

از نگاه دانیل فرید -عضو ارشد شورای آتلانتیک و معاون پیشین وزیر خارجه آمریکا در امور اروپا و اوراسیا- توافق گازوئیل با روسیه با سیاست تحریمی واشنگتن علیه مسکو در تعارض قرار دارد و می‌تواند این پرسش را ایجاد کند که آیا آمریکا همچنان به سیاست فشار اقتصادی بر روسیه پایبند است یا خیر. با این حال، فرید معتقد است اگر این توافق در ارتباط با یک آتش‌بس انرژی میان روسیه و اوکراین قرار گیرد، ممکن است برای واشنگتن توجیه سیاسی بیشتری پیدا کند.

همزمان، بحران انرژی بر روابط آمریکا و اوکراین نیز تاثیر گذاشته است. جان هربست -مدیر ارشد مرکز اوراسیا در شورای آتلانتیک و سفیر پیشین آمریکا در اوکراین- اختلاف اخیر ترامپ و ولودیمیر زلنسکی بر سر حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه را بخشی از تحولات سریع سیاست واشنگتن در قبال جنگ می‌داند. از دید او، توافق انرژی و تلاش برای برقراری آتش‌بس در زیرساخت‌های انرژی، بخشی از تلاش ترامپ برای کاهش هزینه‌های انرژی در داخل آمریکا و مدیریت فشارهای سیاسی است.

افزایش قیمت سوخت به یکی از نقاط آسیب‌پذیر سیاسی دولت ترامپ تبدیل شده است

شلبی مگید -معاون مرکز اوراسیای شورای آتلانتیک- نیز تاکید دارد که افزایش تمرکز دولت آمریکا بر قیمت انرژی، با نزدیک شدن به انتخابات میان‌دوره‌ای این کشور ارتباط دارد. به گفته او، افزایش قیمت سوخت به یکی از نقاط آسیب‌پذیر سیاسی دولت ترامپ تبدیل شده و همزمان روسیه نیز به دنبال یافتن مسیرهایی برای ایجاد منابع اقتصادی جدید است. از این منظر، معامله گازوئیل میان واشنگتن و مسکو را می‌توان در نقطه تلاقی نیاز آمریکا به کنترل قیمت انرژی و تلاش روسیه برای کاهش آثار فشارهای اقتصادی غرب مشاهده کرد.

در مجموع، تحولات اخیر نشان می‌دهد جنگ ایران و بسته ماندن یا محدود شدن شدید تردد در تنگه هرمز، بحران انرژی را از یک مسئله منطقه‌ای به چالشی برای اقتصادهای بزرگ جهان تبدیل کرده است. در این شرایط، آمریکا برای کاهش فشار بر بازار انرژی تنها به افزایش تولید داخلی یا استفاده از ذخایر متکی نمانده و به ابزارهایی مانند آتش‌بس انرژی روسیه و اوکراین و کاهش موقت برخی محدودیت‌ها علیه صادرات فرآورده‌های روسی نیز روی آورده است. با این حال، همان‌طور که کارشناسان شورای آتلانتیک تاکید کرده‌اند، ظرفیت روسیه برای جبران کمبود ناشی از بحران هرمز محدود است و تا زمانی که اختلال در مسیرهای اصلی انتقال انرژی ادامه داشته باشد، بازار جهانی همچنان با فشار عرضه و قیمت‌های بالا مواجه خواهد بود.

انتهای پیام/