به گزارش خبرنگار بین‌الملل ایسکانیوز، ایران و ارمنستان از دیرباز روابط بسیار خوبی با یکدیگر داشته و در حال حاضر نیز این روابط عمیق چه در سطح دولت‌ها و چه ملت‌ها ادامه دارد. با این حال، در سال‌های اخیر برخی بازیگران منطقه‌ای و حتی فرامنطقه‌ای تلاش‌های بسیاری برای تغییر در مرزهای جغرافیایی کشورهای قفقاز جنوبی و ایجاد تنش در آن انجام داده‌اند. تحولات اخیر در این منطقه و طرح دوباره مباحثی همچون «مسیر ترامپ» یا آنچه از سوی برخی بازیگران منطقه‌ای به‌عنوان کریدور موسوم به زنگزور مطرح می‌شود، چالش‌هایی در منطقه ایجاد کرده است.

مداخلات و ادعاهای برخی بازیگران در حال مطرح می‌شود که جمهوری اسلامی ایران همواره بر حفظ تمامیت ارضی کشورها، مخالفت با تغییر مرزهای ژئوپلیتیکی و ضرورت تامین ثبات پایدار در قفقاز تاکید داشته و روابط تهران و ایروان را به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های مهم امنیت منطقه‌ای تعریف کرده که نه‌تنها در سطح دولت‌ها، بلکه در سطح ملت‌ها نیز از ریشه‌های تاریخی و فرهنگی برخوردار است.

بیشتر بخوانید:

تردید نخبگان سیاسی ارمنستان نسبت به توافق با آذربایجان / واشنگتن حضورش در کریدور را سیاسی خواهد کرد

ایران طی سال‌های گذشته به‌طور مستمر حمایت خود از تمامیت ارضی ارمنستان را اعلام کرده و این موضع را عاملی بازدارنده در برابر سناریوهای تنش‌زا و مداخله‌جویانه دانسته است. از نگاه بسیاری از ناظران، تلاش برخی بازیگران برای تبدیل ارمنستان به صحنه تسویه‌حساب‌های ژئوپلیتیکی، به‌ویژه در چارچوب فشار یا تقابل غیرمستقیم با ایران، نه‌تنها امنیت ملی ایروان را تهدید می‌کند، بلکه می‌تواند کل منطقه قفقاز جنوبی را با بی‌ثباتی‌های گسترده و پیامدهای پیش‌بینی‌ناپذیر مواجه سازد.

در این میان، جمهوری اسلامی ایران همواره بر توسعه همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی مبتنی بر احترام به استقلال و حاکمیت کشورها تاکید کرده و از پروژه‌هایی همچون کریدور بین‌المللی شمال–جنوب که می‌تواند از مسیر ارمنستان نیز عبور کند، به‌عنوان یک فرصت راهبردی یاد کرده است. با وجود روابط سیاسی مطلوب میان تهران و ایروان، بسیاری معتقدند ظرفیت‌های همکاری اقتصادی و فرهنگی دو کشور هنوز به سطح مطلوب نرسیده و بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها می‌تواند ضمن تقویت پیوندهای دوجانبه، نقش مهمی در خنثی‌سازی طرح‌های تنش‌آفرین و تثبیت صلح و همکاری پایدار در قفقاز جنوبی ایفا کند.

دکتر «سامول الکسانیان» -سردبیر نشریه سیونیانتس یرکیر ارمنستان- در مصاحبه اختصاصی با ایسکانیوز به سوالاتی مورد تحولات منطقه و روابط دو کشور ایران و ارمنستان و مداخلات بازیگران خارجی در خصوص مسیرهای مواصلاتی پاسخ داد.

دوستی غیرقابل انکار بین مردم ایران و ارمنستان

این تحلیلگر ارمنی در مورد پیشینه روابط دو کشور اظهار کرد: روابط ایران و ارمنستان و همچنین روابط دو ملت ایران و ارمنستان پیشینه بسیار طولانی دارد و هر دو ملت در طول این سال‌ها نشان داده‌اند که بستگان یکدیگر هستند و در سطوح مختلف با یکدیگر در ارتباط هستند.

وی افزود: هیچ شکی در دوستی ایرانی‌ها و ارامنه وجود ندارد و هر دو ملت وظیفه دارند این روابط دیرینه را نسل به نسل انتقال دهند و این امر برای مردم استان سیونیک بیش از سایرین اهمیت دارد.

سردبیر نشریه سیونیانتس یرکیر ارمنستان در پاسخ به اهمیت مواضع ایران در زمینه حفظ ثبات و آرامش منطقه قفقاز جنوبی تصریح کرد: من صلح پایدار را در منطقه قفقاز جنوبی را بدون وجود و حضور جمهوری اسلامی ایران نمی‌توانم تصور کنم و بدون وجود و حضور جمهوری اسلامی ایران در منطقه قفقاز جنوبی و به ویژه سیونیک، هیچ یک از راه‌حل‌های سیاسی پیشنهادی از جمله 3+3 جواب نخواهد داد.

وی افزود: آنهایی که صحبت از صلح بدون ایران می‌کنند را نباید جدی گرفت و همه ارامنه به این مسئله اذعان دارند و حتی پس از تجاوز اسرائیل به ایران، بیشتر مردم ارمنستان آن را محکوم کردند.

تفاوت در مواضع برخی مقامات ایرانی نسبت به ارمنستان

البته این تحلیلگر ارمنستانی نسبت به برخی مواضع دوگانه مقامات ایرانی انتقاد کرد و گفت: پس از طرح موضوع مسیر ترامپ، مواضع برخی چهره‌های ایرانی در قبال سیونیک کمی تفاوت کرده و اگر بخواهم به طور شفاف بگویم، صحبت‌های برخی مقامات ایرانی با آقای عراقچی -وزیر امور خارجه- و رییس جمهور ایران با هم متفاوت هستند و انتظار داریم که ایران در قبال دوگانگی‌ها شفاف سازی کند.

وی در پاسخ به اینکه برخی بازیگران خارجی تلاش می‌کنند ارمنستان را صحنه تسویه حساب با ایران تبدیل کنند، گفت: متاسفانه در سال‌های اخیر برخی کشورهای غربی و به طور مشخص ایالات متحده آمریکا تلاش‌های زیادی برای خدشه‌دار کردن روابط دیرینه ایران و ارمنستان انجام دادند و آخرین نمونه آن طرح مسیر ترامپ به جای کریدور جعلی زنگزور بود.

الکسانیان با اشاره به اهداف ضدایرانی و ضدروسی تلاش‌های اخیر تصریح کرد: مردم ارمنستان به ویژه استان سیونیک مخالف چنین طرح‌هایی هستند و البته در عده کمی هم هستند که عقیده متفاوتی دارند. با این حال، ارامنه به هیچ یک از مواضع کشورهای غربی اعتماد ندارند و می‌دانند که طرح ترامپ در واقع همان کریدور جعلی زنگزور و مطلوب الهام علی‌اف است.

سردبیر نشریه سیونیانتس یرکیر با انتقاد از مواضع غربی، اظهار کرد: اگر طرف‌های مقابل صداقت دارند، چرا به عنوان مثال مسیر گوریس-کاپان-جاگادن را برای رفع انسداد انتخاب نمی‌کنند که می‌تواند آذربایجان را با نخجوان متصل کند اما بارها به ما ثابت شده که هدف آنها چیز دیگری است.

تلاش آذربایجان برای تحمیل خواسته‌های خود به ارمنستان

وی خاطر نشان کرد: حتی مسیر جایگزینی از سمت رودخانه ارس و درون مرزهای ایران برای رفع انسداد وجود دارد و اگر هدف صرفا تجارت، بازرگانی و اقتصاد باشد، می‌توان از این مسیر استفاده کرد اما دلیل اصرار جمهوری آذربایجان و آمریکا بر مسیر ترامپ و همچنین مداخلات برخی بازیگران خارجی از جمله ترکیه مشخص نیست.

الکسانیان با اشاره به برخی مواضع الهام علی‌اف از جمله عدم کنترل مسیرمواصلاتی توسط نیروهای ارمنی گفت: اسم چنین طرحی را نمی‌توان صلح گذاشت و در واقع آنها به دنبال تحمیل خواسته خود به مردم ارمنستان هستند.

از نظر این تحلیلگر ارمنی، مسیر ترامپ یا کریدور جعلی زنگزور هر دو یک مفهوم دارند اما با اسم‌های مختلف بیان می‌شوند؛ آنچه که برای مردم ارمنستان اهمیت دارد این است که ارتباط ایران و ارمنستان به هیچ وجه نباید قطع شود اما متاسفانه برخی سیاستمداران ارمنی که در ایروان نشسته‌اند، بدون توجه به واقعیات، بر سر کریدور زنگزور یا مسیر ترامپ با یکدیگر بحث می‌کنند و نمی‌دانند که هدف هر دوی آنها یکی است.

وضعیت نامعلوم اسرا و تداوم کشتار ارامنه

وی در خصوص برخی مواضع دولت فعلی ارمنستان گفت: متاسفانه طرف آذربایجانی هر روز یک خواسته جدید مطرح می‌کند و همین امر سبب شده که ما نتوانیم به آنها اعتماد کنیم و این در حالی است که مردم ارمنستان خواهان صلح هستند اما طرف مقابل امتیازات بیشتری می‌خواهد و هر روز در یک منطقه درگیری و کشتار به راه می‌اندازد.

به گفته الکسانیان، آذربایجان بارها خطوط قرمز اعلامی ما را رد کرده و حتی خواستار تغییر قانون اساسی ارمنستان شده و به طور مستقیم در امور داخلی کشور ما نیز مداخله می‌کند.

وی افزود: در حالی که از صلح صحبت می‌کنند، هنوز تکلیف اسرای ما در آذربایجان مشخص نیست، مردم آرتساخ (قره باغ) را می‌کشند، کلیساها و مزار قربانیان را از بین می‌برند و همزمان از صلح و دوستی صحبت می‌کنند.

کریدور بین المللی شمال به جنوب هرچه سریعتر باید تکمیل شود

سردبیر نشریه سیونیانتس یرکیر در پاسخ به سوالی در مورد کریدور بین المللی شمال به جنوب برای ارمنستان گفت: تلاش شرکت ایرانی مستقر در سیونیک برای تکمیل مسیر مواصلاتی واقعا قابل افتخار است و این مسیر می‌تواند روابط دیرینه هزاران ساله دو کشور را تعمیق بخشیده و محکم‌تر از قبل کند. آرزو می‌کنم که این مسیر خیلی سریع تکمیل شده و مسیر ارتباطی دو کشور را توسعه دهند.

به اعتقاد وی، این مسیر علاوه بر دو کشور ایران و ارمنستان دسترسی کشورهای منطقه به اروپا و چین را هم تسهیل می‌کند و به همین دلیل اقتصاد منطقه را رونق می‌بخشد و بنابراین دو کشور باید تلاش کنند که این جاده هر چه سریعتر ساخته و به بهره برداری برسد.

الکسانیان در خصوص عدم توسعه روابط تهران و ایروان در برخی بخش‌ها از جمله فرهنگی گفت: روابط فرهنگی با حوزه سیاسی و اقتصادی کمی متفاوت هستند و کمی سکون و غیرفعالی در این زمینه دیده می‌شود و باید نهادهای مربوطه در این زمینه اقدامات عملی انجام دهند.

این تحلیلگر ارمنی در انتها تاکید کرد: مردم ارمنستان هیچوقت اجازه نخواهند داد که روابط دیرینه کشورشان با ایران خدشه‌دار شود و مطمئن هستم که در طرف ایران هم مردم همین دیدگاه را دارند؛ روابط دو کشور همانطور که از نسل‌های قبل به ما منتقل شده، ما نیز به نسل‌های آینده مان انتقال خواهیم داد.

انتهای پیام/